Küresel Piyasalarda 'Hürmüz' Alarmı: Petrol Neden Yükseldi?
Orta Doğu'da sağlanan kırılgan ateşkesin bozulabileceği ve enerji koridorlarında arzın yeniden aksayabileceği endişeleri, petrol fiyatlarını sert yukarı taşıdı.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), salı günü yaptığı açıklamada hava saldırılarının gerekçesini duyurdu. Açıklamaya göre operasyon, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan üç ticari gemiye düzenlediği saldırılara misilleme olarak gerçekleştirildi.
Güncel Rakamlar: Brent ve WTI Kaç Dolar Oldu?
Saldırı ve ardından gelen yaptırım haberleriyle birlikte ham petrol fiyatlarında ibre tamamen yukarı döndü:
Hatırlatma: Her iki gösterge de ABD'nin İran ham petrolünün satışına izin veren genel lisansı iptal etmesinin ardından Salı günü yaklaşık %3 yükselmişti. İki günlük kümülatif artış piyasadaki tedirginliği net bir şekilde özetliyor.
Analist Yorumu: "Arz Fazlası Beklentisi Tersine Dönebilir"
MST Marquee Araştırma Başkanı Saul Kavonic, yaşanan son gelişmeleri piyasa dinamikleri açısından değerlendirdi. Kavonic, "Mevcut çatışma, Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişin hâlâ ne kadar kırılgan olduğunu piyasaya yeniden hatırlatıyor" dedi.
Bu durumun, piyasadaki "arz fazlası yaşanacağı" yönündeki hâkim görüşün tersine bir sinyal oluşturduğunu belirten Kavonic, rekor seviyedeki kısa pozisyonların (fiyat düşüşü bekleyen işlemler) kapatılmak zorunda kalınabileceğini vurguladı. Gerilimin sürmesi ve boğazdaki tanker trafiğinin savaş öncesi seviyelerin %50'sinin altında kalmaya devam etmesi, fiyatlardaki yükseliş trendini daha da destekleyebilir.
Arka Plan: Ateşkes Neden Bozuldu?
Geçen ay ABD ile İran arasında imzalanan ateşkes anlaşmasının ardından petrol fiyatları savaş öncesi seviyelere gerilemiş, yatırımcılar da piyasaya ertelenmiş arzın döneceği beklentisiyle yoğun şekilde kısa pozisyon almıştı. Ancak son tanker saldırıları dengeleri değiştirdi:
- Brent Petrol: Vadeli işlemler %1,9 artış kaydederek varil başına 75,54 dolara yükseldi.
- ABD Ham Petrolü (WTI): %1,9 değer kazanarak 71,81 dolara ulaştı.
- Hedefteki Gemiler: Saldırıya uğrayan gemiler arasında, Katar’a ait bir sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) tankeri ile Suudi Arabistan bayraklı Wedyan süper tankeri yer alıyor. Katar saldırılardan İran’ı sorumlu tutarken, İran suçlamaları üstlenmedi.
- Boğazda Rota Dayatması: İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü güçlendirerek gemilere Umman kıyıları yerine kendi kıyılarına yakın rotaları kullanma talimatı verdi. ABD ise boğazın tüm ülkelerin serbest kullanımına açık kalması gerektiği yönündeki pozisyonunu koruyor.
- Stoklar Eridi: Savaşın başından bu yana ülkeler, oluşan arz açığını telafi edebilmek için halihazırda petrol stoklarını kullanıyordu. Bu durum, olası bir yeni arz krizine karşı piyasayı daha savunmasız bırakıyor.
