Kamuoyunun bir süredir merakla beklediği yeni yasal düzenlemeleri içeren 12. Yargı Paketi, Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sunuldu. Toplam 30 maddeden oluşan yeni kanun teklifi, yargı sisteminin hızlandırılmasını ve vatandaşların adalete çok daha hızlı erişebilmesini temel felsefe olarak benimsiyor.
AK Parti Grup Başkanvekili Muhammed Emin Akbaşoğlu'nun kamuoyuyla paylaştığı detaylara göre, yargılama süreçlerini yıllarca uzatan mevcut prosedürler yerini daha teknolojik, pratik ve hızlı uygulamalara bırakacak.
İdari Yargıda 'Tek Hakim' Dönemi Başlıyor
Yeni paketin en dikkat çeken düzenlemelerinden biri idare mahkemelerinin kapsamının genişletilmesi oldu. Yapılacak değişiklikle birlikte, idari davalardaki uyuşmazlıklar artık kurullara gerek kalmadan 'tek hakim' tarafından karara bağlanabilecek. Böylece idari yargıdaki yoğunluğun ve zaman kaybının önüne geçilmesi hedefleniyor.
İşte 12. Yargı Paketi'nin Getirdiği Diğer Kritik Yenilikler:
- Duruşma Sürelerine 3 Ay Sınırı: Davaların yıllarca sürmesine yol açan duruşma ertelemelerine kural getiriliyor. Genel uygulamada duruşmalar arasındaki süre artık 3 ayı geçemeyecek.
- Belirsiz Alacak Davası Tarih Oluyor: Hukuk sistemindeki önemli araçlardan olan 'belirsiz alacak davası' yürürlükten kalkıyor. Bunun yerine açılan 'kısmi dava'larda, davanın açıldığı tarihten itibaren zamanaşımı kesilmiş sayılacak. Ayrıca davacılara, 'ıslah' (düzeltme) yoluna gitmeye gerek kalmadan bir defaya mahsus olmak üzere dava değerini artırma hakkı tanınacak.
- Mirasçılara Özel İhale Hakkı: Ortaklığın giderilmesi (izale-i şüyu) davalarında satışa çıkarılan mülkler için düzenlenen birinci ihaleye artık dışarıdan katılım sağlanamayacak. İlk ihaleye sadece malik konumundaki mirasçılar girebilecek.
- Devlet Kurumlarına Dava Öncesi Başvuru Şartı: İdare ve devlet kurumları aleyhine açılacak olan tüm alacak davalarında ve icra takiplerinde, işlem öncesi kuruma (idareye) başvuru yapılması yasal bir zorunluluk haline geliyor.
- Yargıtay Kararlarına Usul Ayarı: Yargıtay, yerel mahkemelerin verdiği kararları bundan böyle sadece "görevsizlik" ve "yetkisizlik" gibi usul sebeplerine dayandırarak bozamayacak.
- Bilirkişi Uygulamasına Kısıtlama: Yargılama sürecini uzatan en önemli faktörlerden olan bilirkişi incelemeleri daraltılıyor. Bilirkişi tayini artık sadece teknik uzmanlık gerektiren zorunlu hallerde talep edilebilecek.
- Ücretsiz Noterlik Belgeleri: Vatandaşların işini kolaylaştıran düzenlemeyle, noterlerden talep edilen belge örnekleri, taraflara elektronik ortamda hiçbir masraf ödemeden hızlıca iletilebilecek.
- Yargıda Dijitalleşme Hız Kazanacak: Yargı süreçlerinde teknolojinin kullanımı daha da artırılıyor. E-duruşma ve elektronik tebligat sistemleri yaygınlaştırılarak mahkeme süreçlerine hız katılacak.
TBMM gündemine alınan 30 maddelik teklifin, komisyon görüşmelerinin ardından Genel Kurul'da oylanarak yasalaşması bekleniyor.
