NATO Müttefikleri 2026'da Savunmaya 1,8 Trilyon Dolar Ayıracak

Stratejik Dönüşüm ve Lahey Zirvesi Hedefleri

Küresel güvenlik mimarisinde gözlenen yapısal değişimler, Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) üyesi ülkelerin makroekonomik önceliklerini ve bütçe kompozisyonlarını radikal bir biçimde dönüştürüyor. İttifak tarafından paylaşılan resmi tahminler, askeri harcamalarda son dönemin en keskin genişleme döngüsüne girildiğini ortaya koydu. Bu mali ivmenin temel dayanağını, 2025 yılında Lahey'de gerçekleştirilen tarihi NATO liderler zirvesinde varılan mutabakat oluşturuyor.

​Söz konusu zirvede müttefikler, 2035 yılına kadar temel savunma harcamalarını GSYH'lerinin minimum yüzde 3,5'i seviyesine çekme kararı almıştı. Buna ek olarak; sivil hazırlık, operasyonel dayanıklılık, teknolojik inovasyonun desteklenmesi, kritik altyapıların korunması ve yerli savunma sanayilerinin tahkim edilmesi gibi güvenlikle doğrudan bağlantılı yan yatırımlar için de milli gelirin yüzde 1,5'inin tahsis edilmesi taahhüt edilmişti. Bu doğrultuda, 2026 yılı itibarıyla 17 NATO üyesinin yüzde 1,5'lik bu tamamlayıcı yatırım hedefini yakalayacağı öngörülüyor.

​Üç Yıllık Mali Grafik: Harcamalarda Kesintisiz Tırmanış

Açıklanan son projeksiyon verilerine göre, NATO müttefiklerinin kolektif savunma bütçesi 2026 yılında bir önceki seneye kıyasla yaklaşık yüzde 11 oranında kayda değer bir büyüme kaydedecek. Bu büyüme trendiyle birlikte toplam harcama tutarının 1 trilyon 809 milyar 915 milyon dolar seviyesine ulaşacağı hesaplanıyor.

​Savunma harcamalarının son üç yıllık seyri incelendiğinde, bütçelerdeki genişleme hızının büyüklüğü daha net anlaşılıyor: İttifakın toplam askeri harcamaları 2024 yılında 1 trilyon 482 milyar 905 milyon dolar olarak gerçekleşmiş, 2025 yılında ise yükseliş ivmesini koruyarak 1 trilyon 629 milyar 630 milyon dolar barajına ulaşmıştı.

​Askeri Finansmanın Lokomotifi: ABD ve Global Aktörler

Mali yükün üye ülkeler arasındaki dağılımı incelendiğinde, Washington yönetiminin ittifak içerisindeki mutlak finansal ağırlığı bu projeksiyon döneminde de kendisini hissettiriyor. Amerika Birleşik Devletleri'nin 2026 yılında gerçekleştirmesi beklenen 1 trilyon 32 milyar 849 milyon dolarlık devasa savunma bütçesi, NATO'nun toplam askeri harcamalarının tek başına yaklaşık yüzde 57'sini oluşturacak.

​Nominal harcama büyüklüğü bakımından ABD'nin ardından gelen diğer önemli müttefikler ve bütçe tahminleri ise şu şekilde sıralanıyor:

​Söz konusu tabloda Türkiye, 2026 yılı için öngörülen 48 milyar dolarlık savunma harcamasıyla, ittifakın toplam askeri kapasitesine ve finansman gücüne en yüksek katkıyı sunan lider aktörler arasındaki yerini koruyor.

​Milli Gelire Oranda Sınır Hattı Etkisi: Baltık Devletleri Zirvede

Savunma bütçelerinin nominal büyüklüklerinin ötesinde, ülkelerin genel ekonomik kapasitelerine göre üstlendikleri mali yükü gösteren GSYH oranlarında dikkat çekici bir coğrafi kutuplaşma göze çarpıyor. Jeopolitik riskleri en yakından hisseden Doğu Bloku ve Baltık ülkeleri, milli gelirlerinden savunmaya en yüksek payı ayıran üyeler olarak öne çıkıyor. NATO verilerine göre, 2026 yılında tam 5 üye ülkenin temel askeri harcamaları, kendi GSYH'lerinin yüzde 3,5'inden fazlasını oluşturacak.

​Ekonomik büyüklüğüne oranla savunmaya en radikal kaynağı ayıran ülke yüzde 5,33 ile Litvanya olurken, bu ülkeyi sırasıyla şu müttefikler izliyor: Yüzde 5,1 ile Estonya, yüzde 4,92 ile Letonya ve yüzde 4,68 ile Polonya. Bu yüksek oranlı ülkelerin ardından yüzde 3,65 ile Yunanistan, yüzde 3,49 ile Danimarka ve yüzde 3,22 ile ittifakın yeni üyelerinden İsveç geliyor.

​Türkiye ve Batı Ekonomilerinin Makro Rasyoları

Rapora göre, Türkiye'nin savunma harcamalarının ulusal milli gelirine (GSYH) oranının 2026 yılında yüzde 2,85 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. Bu rasyo, yüzde 2,86 olarak hesaplanan NATO genel ortalaması ile neredeyse tamamen eşit bir denge noktasına işaret ediyor.

​İttifakın diğer majör ekonomilerinde ise GSYH'ye oran beklentileri şu şekilde dağılım gösteriyor:

​Öte yandan, gelişen savunma sanayii yatırımları ve artan küresel risk algısına rağmen, ittifak içerisinde milli gelirine oranla askeri harcamalara en mütevazı bütçeyi ayıran ülke yüzde 1,61 ile Slovenya olacak. Finansal kaynak tahsisinde Slovenya'yı, yüzde 2'şerlik GSYH payları ile Belçika ve İspanya takip edecek.