Amerika Birleşik Devletleri ve İran, tüm dünyayı derinden etkileyen ve aylardır süren çatışmaları sonlandıracak tarihi bir mutabakata imza atmaya hazırlanıyor. ABD Başkanı Donald Trump ve İran Dışişleri Bakanı Yardımcısı Kazım Garibabadi, barış anlaşmasının tamamlandığını ve savaşın sona ereceğini kamuoyuna duyurdu.
"Anlaşma Tamam, Abluka Kalkıyor: Petrol Akmaya Başlasın!"
Sürecin detaylarını kendisine ait sosyal medya platformu Truth Social üzerinden paylaşan Başkan Donald Trump, "İran İslam Cumhuriyeti ile anlaşma tamamlandı" ifadelerini kullandı. Küresel enerji tedariki için hayati öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın derhal herkesin kullanımına açılacağını ve ABD donanmasının İran'a uyguladığı deniz ablukasının kaldırılacağını duyuran Trump, küresel piyasalara şu kritik mesajı verdi: "Petrol akmaya başlasın!"
İran cephesinden de resmi doğrulama gecikmedi. Devlet televizyonuna konuşan İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, anlaşmanın sonuçlandırıldığını belirterek, "Lübnan da dahil olmak üzere çeşitli cephelerdeki savaşın ve askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirileceğini" vurguladı. Tarihi barışın resmi imza töreninin 19 Haziran Cuma günü İsviçre'de gerçekleştirilmesi planlanıyor.
Türkiye ve Arabulucu Ülkelere Teşekkür
Bu zorlu sürecin kilit arabulucularından Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, yoğun diplomatik görüşmelerin ardından varılan uzlaşmayı duyurmaktan memnuniyet duyduklarını belirtti. Şerif açıklamasında, barış sürecine verdikleri aktif destekten ötürü Türkiye, Katar ve Suudi Arabistan'a özel olarak teşekkür etti.
İsrail'in Lübnan Saldırılarına Trump'tan Tepki: "Bunu Mahvetmeyelim!"
Anlaşmanın eşiğindeyken, İsrail'in Lübnan'ın başkenti Beyrut'un güneyindeki Dahiye mahallesine düzenlediği hava saldırıları süreçte kısa süreli bir endişe yarattı. İsrail'in bu hamlesine tepki gösteren Donald Trump, "Olmaması gerekirdi. Özellikle de İran'la barışa bu kadar yaklaştığımız özel bir günde... Uzun ve güzel bir barışın başlangıcı olabilir, bunu mahvetmeyelim!" diyerek taraflara itidal çağrısında bulundu.
Nükleer Stoklar Ne Olacak?
Anlaşmanın en önemli başlıklarından biri de İran'ın nükleer programı oldu. Trump, İran'ın asla nükleer silah üretemeyeceğinin garantisini aldıklarını ve ilerleyen dönemde ortalık sakinleştiğinde İran'ın elindeki zenginleştirilmiş uranyum stoklarının ("Nükleer Toz") teslim alınarak yok edileceğini açıkladı.
Kriz Nasıl Başlamıştı?
Tarihi barış anlaşmasıyla son bulacak olan savaş, 28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in İran'a yönelik düzenlediği saldırılarla patlak vermişti. İran'ın bu saldırılara İsrail'e ve Körfez'deki ABD müttefiklerine yönelik misillemelerle cevap vermesi ve küresel ticaretin can damarlarından Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapatması, tüm dünyada büyük bir ekonomik ve siyasi krize yol açmıştı. Boğazın yeniden açılması ve petrolün akmaya başlamasıyla birlikte küresel ekonomideki daralmanın da hafiflemesi bekleniyor.